JUBILARIS

‘DE POLITIEK? DAT IS ZO'N BRIJPOT. IK MIS JOOP DEN UYL'

Tekst Bart Speleers Beeld Jan Bouwhuis, Duncan de Fey

‘ER IS GEEN GEHEIM RECEPT OM ZO OUD TE WORDEN’

Een honderdjarige socialist die 84 jaar lid is van de FNV en z’n vriendin van CDA-huize (bijna vijftig jaar vakbondslid) zullen vast een interessant verhaal hebben. En ja, dat klopt. Met humor en plaagstootjes vertellen Anthon en Truus over vroeger en nu. ‘Rooie rakker? Nee jij dan, met je CDA.’

‘Hoe ik zo oud ben geworden?’ Anthon Vermazen (100) kijkt licht geërgerd. Wa­­­t moet ik met zo’n clichévraag, zie je hem denken. ‘Niks. Daar heb ik níks voor gedaan. En nee, er is geen geheim recept om zo oud te worden.’ Z’n vriendin Truus Vermeulen (70) kijkt hem verbaasd aan. ‘Nou Anthon, je bent toch dertig jaar geleden naar bejaardengym geweest en naar zwemles toen je gepensioneerd was? Maar ja, je bleef onderwater zwemmen, kwam niet meer boven.’ Truus lacht uitbundig.

De blik van Anthon klaart op. Grinnikend: ‘Nee, dat zwemmen was niks voor mij.’ Dan die kookles voor gepensioneerden, herinnert Truus zich. ‘Samen smullen, samen smoren heette die cursus, weet je nog Anthon? Dat koken werd ook niks.’ Nee, erkent de honderdjarige. ‘Koken was het ook niet, maar ik heb wel m’n kookdiploma gehaald.’

Huldiging

Truus en Anthon wonen in het Gelderse dorp Wadenoijen, in het huis waar Anthon meer dan honderd jaar geleden werd geboren. In de woonkamer schenkt Truus koffie, Anthon wijst naar een beeldje. ‘Dat heb ik gekregen van…hoe heet die man ook alweer, Truus? Ach, doet er ook niet toe.’

Vlak voor de zomer verraste FNV-voorzitter Tuur Elzinga Anthon met een beeldje en een oorkonde. Dat gebeurde op de dag voor zijn verjaardag, tijdens een voor hem heimelijk georganiseerde huldiging door de afdeling Lokaal FNV Rivierenland oost. Het kunstwerk ontving Anthon voor z’n hoge leeftijd en z’n 84-jarige lidmaatschap van de vakbond.

Tekst loopt door onder de foto

Anthon Vermazen wordt gehuldigd door FNV-voorzitter Tuur Elzinga.

Vaasje

Verspreid in de woonkamer hangen en liggen de cadeautjes voor de vele keren dat de honderdjarige jubileerde bij een vakbond: beeldjes, vazen, een bord en een boek. Hij knikt naar een vaasje in de hoek van de woonkamer. ‘Uit de oertijd, gekregen van de eerste bond waar ik lid van was.’ Anthon weet nog precies wanneer hij vakbondslid werd, op 1 juni 1938, drie maanden nadat hij op vijftienjarige leeftijd als ‘veger’ was gaan werken in een steenfabriek.

Socialist

Anthon was na de lagere school liever naar het vervolgonderwijs gegaan, maar het geld dat hij verdiende, was hard nodig. ‘Thuis was het bittere armoede. M’n vader was een keuterboertje, de zzp’er van toen. Hij liet zich per klus inhuren. En hij pachtte een stukje grond met fruitbomen. Bij een slechte oogst was het rampzalig.’ Wat financieel niet hielp was dat vader een socialist op het platteland was. Van een actief lid van de SDAP, voorloper van de PvdA, moesten de boeren niets hebben. ‘In het dorp werd m’n vader Rooie Drikus de Muis genoemd. De Muis was een scheldnaam. Ik werd Anthon de Muis genoemd. Nee, was niet leuk.’ Het salaris van Anthon - een dubbeltje per uur, wekelijks 4,80 gulden - verlichtte de pijn enigszins. ‘M’n moeder was zo blij als ’n gek met dat geld.’

Geen vetpot

Ook bij Truus’ thuis was het geen vetpot. Na twee jaar huishoudschool ging zij werken in de thuiszorg en later in een verzorgingshuis als verzorgster, omdat het geld hard nodig was. In de veertig jaar dat Truus er werkte ‘viel ze omhoog’. ‘De directeur bood me destijds een opleiding aan, maar ik dacht: dat kan ik niet. Anthon zei: dat kun je wél. Dus heb ik het gedaan.’ Truus klom op naar directeur van het verzorgingshuis en bleef dat twintig jaar, tot haar pensionering. Ook zij is lid van de FNV, volgend jaar vijftig jaar.

Reclamezuil

Bij de steenfabriek maakte Anthon het van ‘veger’ tot onderhoudsmonteur en werd hij lokaal actief bij de metaalbewerkersbond, de VARA en de PvdA, waarvoor hij elf jaar gemeenteraadslid was. ‘Een echte rooie rakker’, zegt Truus over haar eeuweling. ‘Nee jij dan, met je CDA’, reageert Anthon. Truus, al decennialang actief voor het CDA, legt uit dat hun verschil in politieke voorkeur geregeld leidt tot onderling gekissebis. Zoals die keer dat Anthon een reclamezuil van Joop den Uyl in de voortuin zette, maar Truus van hem geen CDA-pamfletje op het raam mocht hangen. ‘Oneerlijk, hè?’, lacht Truus. ‘Het CDA komt er niet in, absoluut niet’, antwoordt Anthon stellig.

‘HET CDA KOMT ER NIET IN, ABSOLUUT NIET’
‘ALLES WORDT DUURDER, IK HEB ER EEN HARD HOOFD IN’

Boos

Om direct daarna af te geven op de hedendaagse politiek. Anthon: ‘De politiek is zo’n brijpot, een zootje, geworden. Kijk naar het parlement en de regering, allemaal stukjes en brokjes. En normaal converseren kunnen ze niet meer. Ik mis politieke figuren die zich voor de zaak inzetten, zoals Den Uyl.’ Politieke reclame voor ‘zijn’ partij maakt de honderdjarige niet meer. Anthon gooit z’n armen de lucht in: ‘Salonsocialisten zijn het! Dat mogen ze gerust horen, want ze zijn ‘n beetje Oost-Indisch doof daar, in Den Haag.’ Rustig legt Truus uit dat Anthon heel boos kan worden. ‘Dan zet hij de wereld op z’n kop. Tot vorig jaar stuurde hij nog boze brieven overal naartoe.’

Keuzemenu

Waarover? ‘Neem nou bellen’, zegt Anthon. ‘Bel ik, krijg ik een keuzemenu. En maar wachten met zo’n muziekje op de achtergrond. Daar word ik niet goed van.’ Een andere ergernis van de honderdjarige is digitalisering. ‘Ik wil gewoon post, maar word gedwongen om een weg te gaan die voor mij niet meer te volgen is.’ Maar van die tablet heb je toch wel plezier, vraagt Truus. ‘Oh, jawel, het is wel handig voor de krant en Woordzoeker. Dan kan ik het beeld vergroten, m’n ogen zijn niet zo best meer. En ik kan m’n vriendinnen een bericht sturen zonder dat ze het hier weten, haha.’

Zorgen

Truus concludeert dat ze het samen goed hebben. ‘We staan nog midden in het leven, ondernemen van alles, maken reisjes, hebben net een prachtige riviercruise van Arnhem naar het noorden van het land gemaakt.’ Ja, erkent Anthon, het leven is beter dan vroeger, maar toch maakt hij zich zorgen over de financiën. ‘Ik krijg AOW en honderd euro aanvullend pensioen en alles wordt maar duurder. Ik heb er een zwaar hoofd in.’ Het komt goed, reageert Truus: ‘Joh, geniet nou, maak je niet druk.’ Anthon: ‘Jawel, maar voor een heleboel andere mensen loopt het spaak, absoluut’. De eeuweling gooit weer z’n armen in de lucht. ‘Truus, zij krijgen de maand niet rond!’ Vertederd kijkt Truus hem aan. ‘Rooie rakker’.

Kort na het interview ontving de redactie het trieste bericht dat Anthon Vermazen op 15 augustus onverwachts is overleden. De FNV wenst Truus Vermeulen, familie en vrienden heel veel sterkte.

Deel deze pagina